چرا آخوندی استفا نداد؟

تحلیل اقتصادیمهندس کاظمی؛

چراآخوندی استعفا نداد؟!

«استعفا»یی کهمدیرعامل راه آهن بدلیل حادثه برخورد دو قطار،تقدیم آخوندی کرد تا وزیر را از فشارافکار عمومی واستیضاح مجلس نجات دهد، می توانست نقطه پایانی بر عمر وزارت آخوندیباشد.

استعفای محسنپورسیدآقایی در شرایطی اتفاق افتاد که افکار عمومی انتظار داشت تا عباس آخوندی،بعنوان بالاترین مقام اجرایی حوزه حمل و نقل کشور با پذیرش قصور و کوتاهیهایانجام شده در حادثه برخورد دو قطار، از سمت خود کناره گیری کند اما گویا شیرینیوزارت در کام این وزیر ۶۰ ساله کابینه یازدهم چنان خوش آمده که حوادثی از این دست،به راحتی کامش را تلخ نمیکند.

پس از وقوع حادثه ایستگاه هفت خوان سمنان و جان باختن ۴۴ نفر از هموطنانمان، زمزمهها درباره تصمیم نمایندگان مجلس برای استیضاح عباس آخوندی مجددا بالا گرفته وتعدادی از نمایندگان در واکنش به این حادثه، استیضاح وزیرراه را محتمل دانستهانداما استعفای مدیرعامل راه آهن و پذیرش این استعفا از سوی آخوندی که فراری رو بهجلو و با هدف تلطیف فشارها بر وزیر صورت گرفت، انتظار افکار عمومی برای استعفایوزیر راه و شهرسازی را به قوت خود باقی نگه داشته است.

آخوندی در حالی استعفای محسن پورسیدآقایی را نشان از حس مسئولیت اجتماعی مدیرعاملراهآهن در برابر افکار عمومی توصیف کرد که طی دو روز گذشته در کسوت یک ناظربیرونی، ذرهای حس مسئولیت اجتماعی از خود بروز نداد و تلاش کرد تا فاصله خود رابا این حادثه حفظ کند و شناسایی مقصران حادثه را وعده داد؛ بدون اینکه توجه داشتهباشد نگاه تیز افکار عمومی خود او را مسئول اصلی این حادثه میداند و انتظار دارداین وزیر ۶۰ ساله کابینه، به جای تلاش برای دادن آدرس مقصران حادثه، خود را مسئولآنچه رخ داده، معرفی کند.

کم توجهی به جایگاه حقوقی و مسئولیت اجتماعی پیش از این نیز بارها از آخوندی دیدهشده است. کارشناسان حوزه راه و مسکن معتقدند که وزیر راه وشهرسازی طی سه سال گذشتهعملکرد قابل قبولی در حوزه مسکن، حمل و نقل جاده ای، ریلی، هوایی و دریایی نداشتهاست و حجم اقدامات انجام شده در مقابل وعده های پر زرق و برق سال ۹۲ در صحنبهارستان بسیار ناچیز است. بد نیست به عملکرد عباس آخوندی در ۵ حوزه مسکن، ریل،جاده، هوا و دریا نگاهی انداخته و نسبت اقدامات به وعده ها را مورد ارزیابی قراردهیم.

مسکن

شاید بتوان مسکن مهر را پرسرو صداترین پروژه دوران وزارت آخوندی طی سه سال گذشتهدانست، پروژه ای که اعتراضات و تجمعات گسترده ای به همراه داشت و در این میان مسکنمهر پردیس بیش از سایر طرح ها جنجالی شد. تاخیر در زمان تحویل پروژه، افزایش قیمتها بیش از میزان ذکرشده در قرارداد و ... پای طرح مسکن مهر را به مجلس شورایاسلامی باز کرد و نمایندگان هم دستورالعملی برای اجرای بهتر این پروژه تصویب کردنداما با وجود این، جنجال ها بر سر اجرای این پروژه همچنان ادامه دارد ضمن اینکه دراین میان، طرح جایگزین وزیر در حوزه مسکن هم با وجود تبلیغات گسترده نتوانست رنگاجرایی شدن به خود بگیرد. طرح مسکن اجتماعی در سال ۹۲ به عنوان یکی از مهمترین طرحهای آخوندی درحوزه مسکن معرفی شد اما با گذشت سه سال از عمر دولت سازوکار اجراییآن همچنان در هاله ای از ابهام است و باوجود انتشار اخباری درباره اجرای این پروژههنوز اقدام موثری دراین زمینه انجام نشده و چارچوب و مراحل انجام آن از سوی وزارتراه و شهرسازی مشخص نشده است. در دوران آخوندی، وضعیت نوسازی و بهسازی بافت فرسودههم تعریف چندانی نداشت و روند بهسازی کند شد به طوری که طبق گزارش عملکرد وزارتراه و شهرسازی طی سال های ۹۳و ۹۴، حدود ۱۰ هزار قرارداد برای پرداخت تسهیلاتنوسازی بافت فرسوده شهری از محل اعتبار بانکهای عامل منعقد شد درحالی که این رقمدر سال های ۸۹، ۹۰ و ۹۱ بیش از ۶۰ هزار قرارداد بود.

ریلی

برخورد دو قطار در ایستگاه هفت خوان سمنان را می توان دلخراشترین حادثه ریلی دورهوزارت آخوندی دانست، براثر این حادثه ۴۴ نفر از هموطنانمان کشته و ۱۰۳ نفر هممجروح شدند؛ با وجود آنکه علت اصلی این حادثه خطای انسانی معرفی شد اما به گفتهکارشناسان مجموع خطای انسانی و پیاده سازی ناقص سیستم کنترل اتوماتیک قطارها اینحادثه را رقم زد و برای آخوندی هم گران تمام شد زیرا شنیده ها حاکی از عزمنمایندگان برای طرح استیضاح وی بدلیل قصور مجموعه تحت وزارت اوست. برخورد قطار درسمنان اولین حادثه ریلی دوره وزارت آخوندی نیست؛ در سال ۹۳ هم در همین مسیر تهران-مشهد و در ایستگاه شاهرود شاهد برخورد دو قطار و جان باختن تعدادی از هموطنانمانبودیم که کارشناسان در آن زمان هم عدم اجرای کامل سیستم ATC(سیستم اتوماتیک کنترل قطار) را علت اصلی حادثه عنوان کردند. افزایش خروج قطارهااز ریل در دوران آخوندی هم از دیگر مشکلاتی است که اگرچه تلفات جانی چندانی بههمراه نداشته و مانند برخورد قطارها پرسروصدا نبوده اما نشان از ضعف در سیستمایمنی قطارها و حمل و نقل ریلی دارد.

هوایی

خرید ۱۱۸ فروند هواپیما از شرکت هواپیمایی ایرباس و ۱۰۰ فروند از بویینگ، مهم تریناقدام آخوندی درحوزه هوایی طی سه سال گذشته است که هنوز به ثمر نرسیده است. بااجرای برجام، فضا برای انجام تعاملات افزایش یافت و وزارت راه و شهرسازی تلاش کردتا از شرایط به وجود آمده به خوبی استفاده کند اما با وجود گذشت دوسال، هنوزقرارداد رسمی بین شرکت ایران ایر با ایرباس و بویینگ منعقد نشده است و هر ازچندگاهی هم کنگره آمریکا با مصوبه جدیدی، اجرای این طرح را تهدید می کند، درواقعمی توان گفت تبلیغاتیترین اقدام آخوندی در حوزه حمل و نقل که مانور گسترده ای همدر این زمینه انجام داده، پایه های متزلزلی دارد و به سرانجام آن نمی توان چندانامیدوار بود اما در حوزه هوایی مساله مهم دیگری که در زمان وزارت راه و شهرسازیمساله ساز شد سانحه سقوط آنتونوف و فلایت چک بود که علت وقوع این حوادث هیچگاه بهدرستی به اطلاع عموم نرسید و شفاف سازی های لازم انجام نشد.

از دیگر انتقادات وارده به عملکرد آخوندی در حوزه هوایی بالابودن حجم تاخیرهایپروازی ایرلاین هاست به گونه ای که این موضوع در استیضاح سال گذشته آخوندی و طرحاولین سوال از وی در سال ۹۳ در مجلس هم نقش پررنگی داشت، نگاهی به آمارپروازها طیماه های مختلف و معدل گیری از آنها نشان می دهد که حدود ۵۰ درصد پروازها با تاخیرهمراه است.

جاده ای

در بحث راه و جاده هم آخوندی و وزارت متبوعش قدم های بزرگی برنداشتند؛ آخوندی درزمان معارفه وعده تکمیل آزادراه تهران-شمال را به نمایندگان ملت داد؛ وعده ای کههربار و پس از هر بازدید از پروژه، بازه زمانی آن گسترده تر شد تااینکه درآخرینبازدید از فاز یک این پروژه و در حضور اصحاب رسانه خبر از افتتاح این فاز دراردیبهشت سال آینده مطرح شد و اتمام فازهای دیگر هم به سال های آینده موکول شد؛درواقع این پروژه که آخوندی تبلیغات گسترده ای برای اتمام آن طی دوران وزارتشانجام داده بود هم با پایان کار دولت یازدهم نیمه تمام رها می شود. نمونه دیگر ازبی تدبیری وزارت راه و شهرسازی درحوزه جاده ای را می توان در تکرار ترافیک سنگیندر مسیر ایلام- مهران در ایام اربعین حسینی (ع) طی سال های گذشته دانست، درواقع باوجود تکرار این تجربه درسال های قبل باز هم شاهد بی توجهی به آن در سالجاری بودیم؛سوال این است که چرا هرسال و باوجود انتقادات بسیار درباره جوابگو نبودن پایانهمرزی مهران به حجم زائران اربعین این پایانه مرزی و مسیرهای منتهی به آن توسعه نمییابد؟

البته ناگفته نماند که پیمانکاران عمرانی و راهسازان هم یکی از منتقدان اصلیعملکرد آخوندی هستند، عدم پرداخت به موقع مطالبات آنها هم در سه سال گذشته بحث وجدل های فراوانی را به همراه داشته ضمن اینکه تعطیلی گسترده بسیاری از پروژه هایراهسازی را هم به موجب شده است.

دریایی

حوزه دریایی در دوران وزارت آخوندی مثل حوزه هوایی و ریلی خبرساز نبود؛ شایدواگذاری بخشی از پیمانکاری بندرچابهار به هندی ها را بتوان از مهمترین انتقادات بهعملکرد بخش دریایی وزیر طی سه سال گذشته دانست موضوعی که انتقاد بسیاری ازکارشناسان و سرمایه گذاران بخش خصوصی کشور راه به همراه داشت ضمن اینکه انتقاددرباره عدم برگزاری مناقصه برای واگذاری پیمانکاری این بندر به هندوستان هم ازسوالات مهمی است که هیچ گاه از سوی مسئولان سازمان بنادر به آن پاسخی داده نشداگرچه عدم آشنایی مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی با این حوزه و نبود تخصص دراین زمینه همواره یکی از انتقادات مسئولان و کارشناسان این حوزه برای انتخاب سعیدنژاد بوده است. ضمن اینکه استعفای وی از مدیرعاملی سازمان بنادر هم مورد موافقتآخوندی قرار نگرفت و سعید نژاد همچنان مدیرعامل سازمان بنادر است.

مدیریت فناوری اطلاعات...